ADSM'lerde (Ağız Diş Sağlığı Merkezi) SKS Uygulamaları

Ağız ve Diş Sağlığı Merkezleri (ADSM), genel hastanelerden farklı süreçlere sahip olduğu için SKS'nin ADSM'ye özgü seti ile değerlendirilir. Dental uygulamaların kendine has riskleri, standartların da bu alana odaklanmasını gerektirir.

ADSM'de SKS Neden Farklıdır?

ADSM'lerde tedavi büyük ölçüde dental ünit başında, kesici-delici aletlerle ve aerosol oluşturan işlemlerle yürütülür. Bu nedenle enfeksiyon kontrolü, alet sterilizasyonu ve radyasyon güvenliği gibi başlıklar öne çıkar. SKS ADSM seti bu gerçekliğe göre kurgulanmıştır. Genel hastane setinde öne çıkan yataklı servis süreçlerinin yerini burada poliklinik ve dental tedavi süreçleri alır.

Enfeksiyon Kontrolü

Dental işlemlerde kan ve tükürükle temas yoğundur; bu yüzden enfeksiyon kontrolü kritik önemdedir:

• El hijyeni ve kişisel koruyucu ekipman kullanımı
• Her hasta arasında ünit yüzeylerinin dezenfeksiyonu ve bariyer kullanımı
• Dental ünit su yollarının düzenli dezenfeksiyonu ve kontrolü
• Aerosol oluşturan işlemlerde uygun önlemlerin alınması

Sterilizasyon Yönetimi

Aletler kullanım riskine göre sınıflandırılır ve buna uygun işlem görür:

1. Kritik aletler (dokuya/kemiğe temas edenler): steril edilmelidir.
2. Yarı kritik aletler (mukozaya temas edenler): en az yüksek düzey dezenfeksiyon veya sterilizasyon.
3. Kritik olmayan aletler (sağlam cilde temas): temizlik ve uygun dezenfeksiyon.

Sterilizasyon sürecinde yıkama, paketleme, otoklav takibi ve kimyasal-biyolojik indikatör kontrolleri kayıt altına alınmalıdır. İzlenebilirlik için her paketin takibi önemlidir.

Radyasyon Güvenliği

Periapikal, panoramik ve varsa tomografi cihazlarının kullanıldığı ADSM'lerde radyasyon güvenliği ayrı bir başlıktır:

• Cihazların periyodik kontrol ve kalibrasyonu
• Çalışanlar için kişisel doz takibi ve koruyucu önlemler
• Hasta için koruyucu uygulamalar
• Radyasyon alanlarının uygun işaretlenmesi

Atık Yönetimi

Dental uygulamalarda özel atık türleri oluşur:

• Tıbbi atıklar ve kesici-delici atıkların uygun kaplarda toplanması
• Amalgam atıklarının ayrı toplanması ve ayrıştırıcı kullanımı
• Atıkların ayrıştırma, geçici depolama ve teslim kayıtlarının tutulması

Hasta ve Çalışan Güvenliği

• Hasta kimlik doğrulama ve doğru bölge/diş teyidi
• Alerji ve tıbbi öykünün alınması
• Sedasyon uygulanıyorsa izlem ve acil müdahale hazırlığı
• Çalışanlar için kesici-delici yaralanma önlemleri ve bağışıklama takibi

Acil Durum ve Renkli Kodlar

Küçük ölçekli olsalar da ADSM'lerde acil durum hazırlığı ihmal edilmemelidir. Tedavi sırasında gelişebilecek tıbbi acil durumlar için mavi kod organizasyonu, acil müdahale seti ve personelin temel yaşam desteği eğitimi bulunmalıdır. Tesis güvenliği kapsamında yangın ve tahliye tatbikatları da planlanır.

Öz Değerlendirme ve Sürekli İyileştirme

ADSM'lerde de öz değerlendirme, gösterge takibi ve DÖF döngüsü genel SKS mantığıyla aynı şekilde işler. Farklı olan, göstergelerin ve bulguların dental süreçlere odaklanmasıdır. Örneğin sterilizasyon indikatör uygunsuzlukları veya el hijyeni uyumu, dental birime özgü göstergeler olarak izlenebilir. Personelin uyum ve hizmet içi eğitimlerle sürekli desteklenmesi, sistemin sürdürülebilir olmasını sağlar.

ADSM'ler, doğru kurgulanmış bir SKS sistemiyle hem güvenli hem de izlenebilir bir hizmet sunar. Merkeziniz için SKS ADSM uyumunu kurmak ve ekipleri hazırlamak amacıyla SKS Danışmanlığı ve eğitim hizmetleri desteğinden yararlanabilir, sterilizasyon takibi, gösterge ve DÖF yönetimini dijital ortamda yürütmek için OzgurQMS çözümünü inceleyebilirsiniz.